Προτάσεις με επικίνδυνες ασάφειες που έγιναν σημαία για την παραπληροφόρηση στον βωμό του κέρδους..
Νέα μορφή ανεστραμμένης πυραμίδας
Οι νέες διατροφικές οδηγίες οπτικοποιούνται με την μορφή της ανεστραμμένης πυραμίδας, φέρνοντας πίσω ένα μοντέλο που έχει καταργηθεί πάνω από μια δεκαετία. Ταυτόχρονα καταργούν το μοντέλο του my plate παρότι έχει θεωρηθεί πιο πρακτικό εργαλείο ενισχύοντας τόσο τις θεωρητικές γνώσεις όσο και την πρακτική εφαρμογή (Chrisman & Diaz Rios, 2019).
Δραστικός περιορισμός υπερ-επεξεργασμένων προϊόντων… θετικό μα με αρνητικά
- Ο βαθμός επεξεργασίας δεν συσχετίζεται πάντα με την διατροφική αξία του τροφίμου–με διχοτομική λογική θα έπρεπε μεταξύ άλλων να αποφεύγονται και επεξεργασμένα λαχανικά ή όσπρια όπως εκείνα που έχουν κονσερβοποιηθεί ή καταψυχθεί ή ορισμένα τυροκομικά προϊόντα.
- Καμία ξεκάθαρη αναφορά στα επεξεργασμένα πρωτεϊνούχα προϊόντα που συχνά είναι φτωχά διατροφικά (πχ σκόνη/shake) ή/και πλούσια σε σάκχαρα και λίπη (πχ μπάρες, πουτίγκες), παρότι για να τηρηθεί το κατώφλι των κορεσμένων λιπαρών θα πρέπει σχεδόν υποχρεωτικά να καταναλώνονται.
- Δεν αποθαρρύνονται όπως θα έπρεπε, επεξεργασμένα κόκκινα κρέατα ή βούτυρο παρότι αυξάνουν τον κίνδυνο καρδιαγγειακών, ορισμένων καρκίνων όπως του παχέος εντέρου και θεωρούνται καρκινογόνα τύπου 1 σύμφωνα με τον Π.Ο.Υ.
Στα θετικά και η έμφαση σε whole-foods και πρωτεΐνη σε κάθε γεύμα… όμως…
- Η Νέα σύσταση κυμαίνεται από 1,2-1,6 gr/kg ΣΒ – σχεδόν διπλάσιο του κοινά αποδεκτού κατωφλιού 0,8 gr/kg ΣΒ.
- Πράγματι, ορισμένες ομάδες όπως ορισμένοι κλινικοί πληθυσμοί, άτομα τρίτης ηλικίας, άτομα με καθιστική ζωή και παχυσαρκία που προσπαθούν να χάσουν βάρος μπορούν να ωφεληθούν από την αυξημένη πρωτεΐνη για αύξηση/διατήρηση μυϊκής μάζας (Kokura κ.ά. 2024).
- Ωστόσο, ο μέσος άνθρωπος με μια ισορροπημένη διατροφή δεν θα έχει ποτέ να αντιμετωπίσει «έλλειμμα» πρωτεΐνης ακόμα και αν είναι πιο εύκολο να επιτευχθούν ορισμένοι στόχοι με την αύξησή της. Η συντριπτική πλειοψηφία των Αμερικανών καταναλώνουν παραπάνω από την «παλιά» σύσταση πρωτεΐνης και κάποιοι παραπάνω ακόμα και από την νέα. Η αυξημένη κατανάλωση πρωτεΐνης ειδικά από ζωικές πηγές έχει συσχετιστεί με την παχυσαρκία και ορισμένα χρόνια νοσήματα (Fappi & Mittendorfer, 2020).
- Οι ζωικές πηγές τοποθετούνται στο επίκεντρο, κάτι που αυξάνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο μέσω του κορεσμένου λίπους και της χοληστερόλης, αλλά και την προώθηση φτωχών διατροφικά πρωτεϊνικών συμπληρωμάτων.
- «Απόκρυψη» πολλών οσπρίων από το εξώφυλλο της πυραμίδας ενθαρρύνοντας τον μύθο της «κατωτερότητας» φυτικών πρωτεϊνών παρά το συντριπτικά μειωμένο περιβαλλοντικό τους κόστος σε καλλιεργήσιμη γη, νερό και αέρια του θερμοκηπίου έναντι της κτηνοτροφίας, παρότι «η κτηνοτροφία έχει ξεκάθαρη συνεισφορά στην κλιματική αλλαγή. Ανεξάρτητα μορφής (εντατικής ή μη) και είδους που εκτρέφεται». σύμφωνα με μετανάλυση του 2017 (Scarborough et al. 2023), (Theurl et al. 2020), (Garnett, 2017).
- Αποσιώπηση εναλλακτικών πηγών έναντι των γαλακτοκομικών όπως το γάλα και το γιαούρτι σόγιας.
Διαχωρίζονται τα σάκχαρα των φρούτων όπως η φρουκτόζη από τα πρόσθετα σάκχαρα των τροφίμων
- Για όλους τους influencers και «επιστήμονες» που εξίσωναν τα φρούτα με τα γλυκά!!
Δραστικός περιορισμός πρόσθετων σακχάρων
- Μη ρεαλιστική σύσταση ολικής αποφυγής ζάχαρης στα παιδιά ως την ηλικία των έντεκα από την στιγμή που τα υπέρ-επεξεργασμένα τρόφιμα βρίσκονται παντού, είναι πιο προσιτά και συχνά διαφημίζονται απευθείας σε παιδιά.
- Κανένας περιορισμός στις εταιρίες τροφίμων όπως στην Γερμανία.
- Αποκλειστική έμφαση στην ατομική ευθύνη (ή την ευθύνη των γονέων/κηδεμόνων).
Έμφαση σε δημητριακά ολικής
- Καθημερινή κατανάλωση.
- Αντιφατική μείωση των μερίδων σχεδόν στο μισό των προηγούμενων συστάσεων, παρότι αναγνωρίζεται η δοσοεξαρτώμενη προστατευτική δράση έναντι πληθώρας χρόνιων νοσημάτων και εντός των οδηγιών, μια συσχέτιση που οι ίδιοι οι συγγραφείς αναγνωρίζουν και αγνοούν (Benisi-Kohansal et al. 2016).
- «Δαιμονοποίηση» των δημητριακών και αμυλούχων τροφίμων και ειδικά των «λευκών» (πχ λευκά ζυμαρικά, ψωμί, ρύζι, πατάτα).
- Διευκολύνονται η παρανόηση και η εξίσωση τους με απλά σάκχαρα (πχ ζάχαρη) παρότι οι σύνθετοι υδατάνθρακες ακόμα και των «λευκών» μη επεξεργασμένων δημητριακών και αμυλούχων προϊόντων έχουν προστατευτική δράση συγκριτικά με την ζάχαρη (Benisi-Kohansal et al. 2016).
- Τοποθέτηση λευκών δημητριακών ως «πιο ανθυγιεινά» συγκριτικά με κόκκινο κρέας, βούτυρο κτλ βάση της ανεστραμμένης πυραμίδας τροφοδοτώντας διατροφικούς μύθους και επικίνδυνες διατροφικές τάσεις (πχ carnivore) (Benisi-Kohansal et al. 2016), (Li et al., 2015).
Εστίαση στο εντερικό μικροβίωμα
- Διαλυτές και αδιάλυτες φυτικές ίνες έχουν ρόλο ως πρεβιοτικά – δηλαδή ως «τροφή» του εντερικού μικροβιώματος.
- Έλλειψη επαρκούς κατανάλωσης φυτικών ινών σε 19 από 20 Αμερικανούς (Bulsiewicz, 2023).
- Αυτοαναίρεση στην πράξη με περαιτέρω μείωση τους λόγω αποθάρρυνσης οσπρίων και ξηρών καρπών έναντι ζωικών τροφίμων.
- Το κόκκινο κρέας και ειδικά το επεξεργασμένο έχει συνδεθεί άρρηκτα με τον καρκίνο του παχέος εντέρου λόγω των νιτρώδων, μορίων που αυξάνουν τον παράγοντα ΤΜΑΟ αλλά και την φλεγμονή συνολικά. Μόλις μια μερίδα επεξεργασμένου κόκκινου κρέατος των 30 gr αρκεί για να αυξηθεί η πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου κατά 17% (Aykan 2015).
+ Διατήρηση σημαντικών περιορισμών σε κορεσμένα λιπαρά (<10%) καθότι αποδεδειγμένα αυξάνουν κατακόρυφα τον καρδιαγγειακό κίνδυνο (Kim et al., 2021)
- ΕΝΩ αύξηση σε προϊόντα κρέατος και δη κόκκινου κρέατος.
- ΕΝΩ μείωση έμφασης σε ψάρια και θαλασσινά.
- ΕΝΩ σύσταση 3 μερίδων γαλακτοκομικών πλήρη σε λιπαρά παρότι παγκοσμίως η δυσανεξία στην λακτόζη κυμαίνεται μεταξύ 57-65% και παράλληλη αποσιώπηση εναλλακτικών (πχ γάλα σόγιας) που αναφέρονταν στις προηγούμενες οδηγίες.
- ΕΝΩ προώθηση βοδινού ή πρόβιου Στέαρ (tallow) με περίπου 45% κορεσμένο λίπος και παράλληλη εξίσωσή του με το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο – 0% κορεσμένο λίπος παρότι το ένα προάγει τα καρδιαγγειακά και το άλλο τα προλαμβάνει (Xia et al., 2022).
- Αυτοαναίρεση της σύστασης αφού στην πράξη, μόλις με 3 ποτήρια γάλα πλήρες σε λιπαρά και ένα γεύμα κοτόπουλου (πόσο μάλλον κόκκινου κρέατος) μαγειρεμένο σε ελαιόλαδο (πόσο μάλλον σε βούτυρο) ξεπερνάται πλήρως το όριο του 10% κορεσμένων λιπαρών χωρίς να έχουν προσμετρηθεί όλες οι ημερήσιες θερμίδες για μια μέση διατροφή 1800 kcals.
+ Αποθάρρυνση κατανάλωσης αλκοόλ
- Ενθάρρυνση με προφορικούς χαρακτηρισμούς ως «Κοινωνικό Λιπαντικό».
- Καμία κατευθυντήρια οδηγία με ποσότητες – απόσυρση των προηγούμενων για μέγιστη κατανάλωση δύο και ενός ποτών για άντρες και γυναίκες.
- Καμιά αναφορά στις οδηγίες του WHO για «καμία ποσότητα αλκοόλ δεν είναι ασφαλής προς κατανάλωση».
– Χορτοφαγικά Πρότυπα
- Τερατώδες λάθος το οποίο έχει παραδεχτεί δημόσια και ένα μέλος της επιτροπής Ty Beal και ζήτησε την διόρθωσή του.
- Για την «μελέτη» του αυστηρά χορτοφαγικού διατροφικού προτύπου (vegan), αφαιρέθηκαν από το όβο-λάκτο-χορτοφαγικό πρότυπο (vegetarian), τα γαλακτοκομικά, τα αβγά και η σόγια και αντικαταστάθηκαν, όχι με όσπρια, σόγια, ξηρούς καρπούς, λαχανικά και φρούτα αλλά με…το απόλυτο τίποτα, το κενό, τον αέρα. (The Scientific Foundation for the Dietary Guidelines For Americans 2025-2030).
- Το αποτέλεσμα; Συμβουλές για μια ανύπαρκτη διατροφή που έχει ελλείψεις όχι μόνο στις απαιτούμενες θερμίδες και στις περισσότερες βιταμίνες και μέταλλα, αλλά που φαίνεται να προκαλεί ανεπάρκεια και σε ιχνοστοιχεία που οι vegan διατροφές στατιστικά υπερτερούν όπως το μαγνήσιο (Neufingerl & Eilander, 2021).
- Αυτό δεν είναι επιστήμη, είναι στοχευόμενη τρομοκρατία για προώθηση οικονομικών συμφερόντων.
Όταν το κέρδος μπαίνει πάνω την διατροφική ισορροπία και την δημόσια υγεία
«Ο αμερικανικός λαός αξίζει διατροφικές οδηγίες που δεν εμποτίζονται από αντικρουόμενα συμφέροντα», παρότι οι μισοί σχεδόν από τους συγγραφείς δηλώνουν εντός των κατευθυντήριων οδηγιών πληθώρα αντικρουόμενων συμφερόντων (The Scientific Foundation of Dietary Guidelines, 2025-2030), (The Scientific Foundation for the Dietary Guidelines For Americans 2025-2030)
Ενδεικτικά:
J.Thomas Brenna: Βιομηχανία Βοδινού, Γαλακτοκομικών, Θαλασσινών, Δημητριακών.
Donald Layman: Βιομηχανία Βοδινού, Γαλακτοκομικών, Συμπληρωμάτων.
Heather Leidy: Βιομηχανία Βοδινού, Χοιρινού, Δημητριακών.
Αmeer Taha: Βιομηχανία Γαλακτοκομικών.
Michael Goran: Βιομηχανία Συμπληρωμάτων, Βρεφικών τροφών, Ίδρυμα Atkins (η γνωστή δίαιτα πρόγονος των paleo και carnivore πλούσια σε ζωικά προϊόντα και κορεσμένα λιπαρά).
Benjamin Bikman: Βιομηχανία Συμπληρωμάτων.
Συμπερασματικά:
Οι διατροφικές συστάσεις δεν θα επηρεαστούν από παραπλανητικές και αντιφατικές οδηγίες που φτιάχτηκαν για να τονωθούν συγκεκριμένοι αμερικανικοί κτηνοτροφικοί κλάδοι καταπατώντας κάθε έννοια δημόσιας υγείας, ακόμα και αν ακολουθούνταν από την πλειοψηφία του πληθυσμού.
Στην πράξη, η προσέγγιση κάθε διαιτολόγου που σέβεται την επιστήμη του, βασίζεται στην έγκυρη επιστημονική βιβλιογραφία και φυσικά την τεκμηριωμένη πρακτική. Το κλειδί στην υγιεινή διατροφή είναι να σου ταιριάζει και να σε υποστηρίζει στους καθημερινούς στόχους αλλά και σε βάθος χρόνου να προωθεί την υγιή γήρανση.
Κάτι τέτοιο σε καμία των περιπτώσεων δεν μπορεί να επιτευχθεί με την μείωση ή αποθάρρυνση των δημητριακών ολικής, αμυλούχων λαχανικών και οσπρίων πλούσια σε φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά· ενώ προωθείται πρακτικά ή/και επικοινωνιακά η κατανάλωση κορεσμένου λίπους και χοληστερόλης από (κόκκινο) κρέας, πλήρη γαλακτοκομικά προϊόντα, τυριά, βούτυρο ή στέαρ.
Ο δρόμος για την υγεία περνάει και από το πιάτο σου και ήρθε η ώρα να αποδεχτούμε πως ακόμα και το «σπιτικό, αληθινό, whole food» κόκκινο κρέας σε μεγάλες ποσότητες και συχνότητες μπορεί να εγκυμονεί τους ίδιους κινδύνους με την τακτική κατανάλωση μπέργκερ ή άλλων παρόμοιων fast foods.
Your plate, your choice που όμως έχει στρεβλωθεί από μάρκετινγκ, γεύση και οικονομικά κριτήρια.
Η γνώση είναι το αντίδοτο στην επιρροή τους.
References:
Aykan, Nuri Faruk. 2015. “Red Meat and Colorectal Cancer.” Oncology Reviews 9 (1): 288. https://doi.org/10.4081/oncol.2015.288
Benisi-Kohansal, S., Saneei, P., Salehi-Marzijarani, M., Larijani, B., & Esmaillzadeh, A. (2016). Whole-Grain Intake and Mortality from All Causes, Cardiovascular Disease, and Cancer: A Systematic Review and Dose-Response Meta-Analysis of Prospective Cohort Studies. Advances in Nutrition, 7(6), 1052–1065. https://doi.org/10.3945/an.115.011635
Bulsiewicz, W. J. (2023). The Importance of Dietary Fiber for Metabolic Health. American Journal of Lifestyle Medicine, 17(5), 639–648. https://doi.org/10.1177/15598276231167778
Chrisman, M., & Diaz Rios, L. K. (2019). Evaluating MyPlate After 8 Years: A Perspective. Journal of Nutrition Education and Behavior, 51(7), 899–903. https://doi.org/10.1016/j.jneb.2019.02.006
Dietary Guidelines Advisor Committee (2026), Dietary Guidelines For Americans 2025-2030 Downloadable PDF Guide https://cdn.realfood.gov/DGA.pdf
Dietary Guidelines Advisor Committee (2026), The Scientific Foundation for the Dietary Guidelines For Americans 2025-2030 Downloadable PDF Guide https://cdn.realfood.gov/Scientific%20Report_1.8.26.pdf
Fappi, A., & Mittendorfer, B. (2020). Dietary protein intake and obesity-associated cardiometabolic function. Current Opinion in Clinical Nutrition & Metabolic Care, 23(6), 380–386. https://doi.org/10.1097/MCO.0000000000000689
Kim, Y., Je, Y., & Giovannucci, E. L. (2021). Association between dietary fat intake and mortality from all-causes, cardiovascular disease, and cancer: A systematic review and meta-analysis of prospective cohort studies. Clinical Nutrition, 40(3), 1060–1070. https://doi.org/10.1016/j.clnu.2020.07.007
Kokura, Yoji, Junko Ueshima, Yoko Saino, και Keisuke Maeda. 2024. ‘Enhanced Protein Intake on Maintaining Muscle Mass, Strength, and Physical Function in Adults with Overweight/Obesity: A Systematic Review and Meta-Analysis’. Clinical Nutrition ESPEN 63:417–26. doi:10.1016/j.clnesp.2024.06.030.
Li, Y., Hruby, A., Bernstein, A. M., Ley, S. H., Wang, D. D., Chiuve, S. E., Sampson, L., Rexrode, K. M., Rimm, E. B., Willett, W. C., & Hu, F. B. (2015). Saturated Fats Compared With Unsaturated Fats and Sources of Carbohydrates in Relation to Risk of Coronary Heart Disease. Journal of the American College of Cardiology, 66(14), 1538–1548. https://doi.org/10.1016/j.jacc.2015.07.055
Neufingerl, N., & Eilander, A. (2021). Nutrient Intake and Status in Adults Consuming Plant-Based Diets Compared to Meat-Eaters: A Systematic Review. Nutrients, 14(1), 29. https://doi.org/10.3390/nu14010029
WHO newsletter (2023) “No level of alcohol is safe for our health” https://www.who.int/europe/news/item/04-01-2023-no-level-of-alcohol-consumption-is-safe-for-our-health
WHO newsroom (2015), Cancer: Carcinogenicity of the consumption of red meat and processed meat https://www.who.int/news-room/questions-and-answers/item/cancer-carcinogenicity-of-the-consumption-of-red-meat-and-processed-meat
Xia, M., Zhong, Y., Peng, Y., & Qian, C. (2022). Olive oil consumption and risk of cardiovascular disease and all-cause mortality: A meta-analysis of prospective cohort studies. Frontiers in Nutrition, 9, 1041203. https://doi.org/10.3389/fnut.2022.1041203
